Cultuursensitief werken
Goede behandeling en begeleiding in de forensische zorg sluiten aan bij de belevingswereld, achtergrond en sociale context van de patiënt/cliënt. Culturele achtergrond en context kunnen invloed hebben op hoe iemand klachten ervaart en uit, communiceert en naar behandeling of begeleiding kijkt. Cultuursensitief werken betekent dat professionals zich bewust zijn van deze invloed en hier rekening mee houden. Het gaat daarbij niet alleen om taal of afkomst, maar ook om bijvoorbeeld waarden, normen, identiteit en verwachtingen van zorg.
Uit recent onderzoek (KFZ-rapport ‘Elkaar echt begrijpen’) blijkt dat beschikbare kennis en hulpmiddelen in de praktijk nog onvoldoende bekend zijn en worden benut. Daarnaast komt uit dit onderzoek naar voren dat cultuursensitieve zorg om een brede blik vraagt. Onvoldoende aandacht voor culturele verschillen kan leiden tot misverstanden en verkeerde interpretaties. Meer bewustzijn en cultuursenstieve vaardigheden helpen professionals bestaande tools en instrumenten cultuursensitief toe te passen. Dit kan bijdragen aan het voorkomen van bias in testdiagnostiek en hogere risico-inschattingen dan nodig. Er is al veel kennis beschikbaar over cultuursensitief werken. De volgende kaders en hulpmiddelen kunnen professionals hierbij ondersteunen:
- Zorgstandaard Diversiteit: biedt handvatten voor het omgaan met diversiteit in de geestelijke gezondheidszorg (ggz).
- Zorgstandaard Forensische Klinische Zorg: beschrijft wat van professionals wordt verwacht in de forensisch klinische zorg voor volwassenen en biedt handvatten voor het handelen in de praktijk. Zie: paragraaf 1.2 Algemene aandachtspunten cultuursensitief werken; en paragraaf 5.2.1 Specifieke aandachtspunten in de forensische diagnostiek (subkopje interculturele diagnostiek).
- Cultural Formulation Interview (CFI): biedt vragen om tijdens de intake de invloed van cultuur op het klinische beeld en de hulpverlening in kaart te brengen.
- KFZ-rapport ‘Elkaar echt begrijpen’